Reklam, pazarlama iletişimi ve tutundurma karmasında üzerinde en çok durulan ve tartışılan uygulamadır. Reklam en genel tanımıyla, ‘bedeli ödenerek gazete, dergi, internet, tv gibi alanlarda yer, zaman satın alınarak, ya da broşür, mektup, billboard gibi iletişim kanallarıyla ürün, hizmet ya da kampanyaların hedef kitleye duyurulması’ çalışmalarıdır.
Her firmanın farklı bir reklam yapma nedeni olabilir. Ancak temel amaç, hedef pazarda hedef kitleye ulaşmak, dikkat çekmek, arzu uyandırmak ve harekete geçirmektir.
Bir firmanın reklam yapabilmesi için başı şartları yerine getirmesi gerekir. Örneğin, pazarlama bileşenlerinin (mal, fiyat, dağıtım, tutundurma) hazır olması gerekir. Rakiplerin ve pazarın durumunun iyi analiz edilip, kendi reklam hedeflerinin iyi belirlenmesi gerekir. Reklam yapmaya karar veren firma şu soruların da yanıtı vermelidir. Niçin reklam yapıyoruz? Ne söylemeliyiz? Nerede söylemeliyiz (medya planlaması)? Nasıl söylemeliyiz (yaratıcı fikir)? Ne zaman söylemeliyiz (ne sıklıkla)? Ne kadar harcanmalı (maliyet)?
Firma reklam vermeye karar verip firma içi gereklilikleri yerine getirdikten sonra sonuç olarak bir reklam ajansı ile anlaşacaktır. Reklam ajansları günümüzde reklamın tüm aşamaları ile oluşturulması hazır hale getirilmesinden, yayınlanacak medya kanallarının belirlenmesi ve buralarda yer ve zaman satın alınmasına kadar her aşamayı takip edip, uygularlar. Firma reklamını gazete ve dergilerde yayınlayacaksa bunun için reklamın grafik tasarımı farklı, internette banner olarak yayınlanacaksa tasarımı farklı, billboard olacaksa elbette ki farklı olacaktır. Radyoda farklı, televizyonda farklı çekimler, teknikler ve senaryolar kullanılacaktır. Tüm bu hizmetleri veren ajanslar bulunmaktadır. Reklam ajansı, öncelikle reklamın ana sloganını belirlemelidir. Bunun için reklam ajansları uzman personeller çalıştırırlar. Bu kişilerin tek işleri slogan üretmek, metinleri yazmaktır. Söyleyeceğiniz her kelime, söyleme hızı, kadın, erkek, çocuk kim söyleyecek gibi bir çok soruya yanıtı bu uzmanlar bulurlar. Reklamların başarılı olabilmesi, firmaya yeterli geri dönüşü sağlayabilmesi için. Slogan seçimi oldukça mühimdir.
Reklamcılıkta mesaj, reklam aracılığıyla verilmek istenen bilgiyi içerir. Reklamlarda farklılıkları ve özgün çalışmaları, rekabetçi unsur boyutu içerisinde iletme başarısı ancak mesajlarla olabilir. Yaratıcı çalışmaların yoğun olduğu mesaj stratejisinde ne söyleneceğinin belirlenmesi ‘yaratıcı strateji’dir. Mesajın nasıl söyleneceği ve hitap etme biçimi konusunda değişik gruplandırmalar vardır. Bunlardan biri ‘ürün yönlü rasyonel yaklaşım’ diğeri de ‘tüketici yönlü duygusal yaklaşım’ ürün yönlü rasyonel yaklaşımda; Yaşamdan kesit, problemi çözüm, gösterim, karşılaştırma, haber, tanıklık kullanılır. Tüketici yönlü duygusal yaklaşımda ise; mizah, canlandırma, cinsellik ve müzik kullanılır. Elbette her iki yaklaşım da birbirinden çok kesin biçimde ayrılmaz. Her iki yaklaşımdan da uygulamalar bir reklamda, sloganda kullanılabilir.
Reklam veren firma için en önemli konu, anlaşma yaptığı firmanın orijinal fikir üretebilme becerisidir. Bir çok reklam, içerdiği orijinal fikirlerle izleyicinin belleğinde öyle bir yer etmiştir ki, firma kapansa bile reklam hala akıllardadır. Üründen daha uzun yaşayan bu orijinal fikirleri üretmek elbette ki bir uzmanlık, profesyonellik ve özel bir yetenek istemektedir. O halde reklam verecek olan firma, orijinal fikir üretebilecek ajansla anlaşmalıdır.








